Majhi ladki bahin ‘मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण’ योजनेच्या माध्यमातून महाराष्ट्र सरकार राज्यातील महिलांना दरमहा आर्थिक मदत करत आहे. मात्र, अनेक महिलांचे अर्ज मंजूर होऊनही केवळ ई-केवायसी (e-KYC) पूर्ण नसल्यामुळे किंवा बँक खाते आधारशी लिंक नसल्यामुळे त्यांचे पैसे अडकले आहेत. तुमचे किंवा तुमच्या ओळखीच्या कोणाचे नाव या यादीत आहे का? आणि ही प्रक्रिया कशी पूर्ण करायची, याची सविस्तर माहिती खालीलप्रमाणे आहे.
यादी पाहण्यासाठी इथे क्लिक करा
ई-केवायसी म्हणजे ‘इलेक्ट्रॉनिक नो युअर कस्टमर’. जेव्हा सरकार थेट लाभ हस्तांतरण (DBT) द्वारे पैसे पाठवते, तेव्हा ते पैसे योग्य व्यक्तीच्या खात्यात जात आहेत याची खात्री करण्यासाठी आधार प्रमाणीकरण आवश्यक असते. जर तुमचे ई-केवायसी पूर्ण नसेल, तर सरकारला तुमचे बँक खाते सक्रिय आहे की नाही हे समजत नाही, ज्यामुळे ‘Payment Failed’ किंवा ‘Pending’ असे संदेश येतात.
ई-केवायसी न झालेल्या महिलांची यादी कशी पाहायची?
राज्य सरकारने जिल्हास्तरावर आणि विभागस्तरावर अशा महिलांची यादी जाहीर केली आहे ज्यांचे अर्ज पात्र आहेत पण केवायसी प्रलंबित आहे. ही यादी पाहण्यासाठी खालील मार्गांचा अवलंब करा:
१. ‘नारीशक्ती दूत’ ॲपवर तपासा
ज्या ॲपवरून तुम्ही अर्ज भरला आहे, तिथेच तुम्हाला तुमच्या अर्जाची सद्यस्थिती (Status) समजेल.
ॲप उघडा आणि लॉग-इन करा.
‘यापूर्वी केलेले अर्ज’ (Applied Applications) वर क्लिक करा.
जर तिथे ‘Pending for KYC’ किंवा ‘e-KYC Incomplete’ असे दिसत असेल, तर तुमचे नाव या यादीत आहे असे समजावे.
२. अधिकृत वेबसाईटला भेट द्या
लाडकी बहीण योजनेच्या अधिकृत पोर्टलवर (ladakibahin.maharashtra.gov.in) जाऊन तुम्ही तुमचा मोबाईल नंबर टाकून अर्जाची स्थिती पाहू शकता.
३. ग्रामपंचायत किंवा अंगणवाडी केंद्रात चौकशी करा
ग्रामीण भागात सरकारतर्फे अशा महिलांची यादी ग्रामपंचायत कार्यालय किंवा अंगणवाडी केंद्रात पाठवण्यात आली आहे. तिथे जाऊन तुम्ही प्रत्यक्ष यादीत तुमचे नाव पाहू शकता.
यादी पाहण्यासाठी इथे क्लिक करा
तुमचे नाव यादीत असल्यास काय करावे? (स्टेप-बाय-स्टेप प्रोसेस)
जर तुमचे नाव ‘ई-केवायसी प्रलंबित’ यादीत असेल, तर घाबरण्याचे कारण नाही. तुम्ही खालील पद्धतीने ही प्रक्रिया पूर्ण करू शकता:
अ) आधार कार्ड आणि बँक खाते लिंक करणे (NPCI Mapping)
केवळ आधार कार्ड असणे पुरेसे नाही, ते तुमच्या बँक खात्याशी NPCI (National Payments Corporation of India) द्वारे लिंक असणे आवश्यक आहे.
तुमच्या बँकेत जा.
तिथे ‘आधार सीडिंग’ (Aadhaar Seeding) चा फॉर्म भरा.
बँकेला सांगा की मला सरकारी योजनेचे पैसे हवे आहेत, त्यामुळे माझे खाते DBT साठी सक्रिय करा.
ब) मोबाईल नंबर अपडेट करणे
तुमचा आधार कार्डला जो मोबाईल नंबर लिंक आहे, तोच नंबर योजनेच्या अर्जात असणे आवश्यक आहे. जर नंबर वेगळा असेल, तर जवळच्या आधार केंद्रावर जाऊन मोबाईल नंबर अपडेट करून घ्या.
क) प्रत्यक्ष ई-केवायसी करणे
‘नारीशक्ती दूत’ ॲपवर पुन्हा लॉग-इन करून तिथे दिलेल्या ‘e-KYC’ बटणावर क्लिक करा. तुमचा आधार नंबर टाकून ओटीपी (OTP) द्वारे प्रमाणीकरण पूर्ण करा.
बँक खात्याशी संबंधित महत्त्वाच्या टिप्स
१. खाते सक्रिय ठेवा: जर तुम्ही अनेक महिने बँकेतून व्यवहार केले नसतील, तर तुमचे खाते ‘Dormant’ (निष्क्रिय) होऊ शकते. अशा खात्यात पैसे जमा होत नाहीत. किमान १०० रुपये काढून किंवा भरून खाते चालू ठेवा. २. संयुक्त खाते (Joint Account): शक्यतो स्वतःचे वैयक्तिक खाते वापरा. जॉइंट अकाउंट असल्यास तांत्रिक अडचणी येऊ शकतात. ३. मर्यादा तपासा: काही छोट्या बँकांमध्ये किंवा जन-धन खात्यात जमा रकमेची मर्यादा असते. ती मर्यादा ओलांडली जाणार नाही याची खात्री करा.Majhi ladki bahin
यादीत नाव असूनही पैसे न येण्याची इतर कारणे
केवळ ई-केवायसी हे एकमेव कारण नसते. कधीकधी खालील कारणांमुळेही पैसे रखडतात:
चुकीचा आयएफएससी (IFSC) कोड: बँकांचे विलीनीकरण झाल्यामुळे अनेक बँकांचे आयएफएससी कोड बदलले आहेत. तुमच्या पासबुकवर जुना कोड असेल तर तो अपडेट करा.
नावातील तफावत: आधार कार्डवरचे नाव आणि बँक पासबुकवरचे नाव (स्पेलिंगसह) सारखे असणे अनिवार्य आहे.
निष्कर्ष
‘लाडकी बहीण’ योजना ही महिलांच्या आर्थिक सक्षमीकरणासाठी एक मोठे पाऊल आहे. ज्या भगिनींचे नाव ई-केवायसी न झाल्यामुळे यादीत आले आहे, त्यांनी त्वरित आपल्या बँकेत जाऊन आधार लिंकिंग पूर्ण करावे. एकदा ही प्रक्रिया पूर्ण झाली की, रखडलेले सर्व हप्ते एकत्रितपणे तुमच्या खात्यात जमा होतील.